A cidade de Lugo prepárase para ser un dos grandes centros de observación en Europa da eclipse total de Sol do 12 de agosto de 2026 cun gran proxecto de divulgación científica e transferencia do coñecemento.
- Ás 20.28 horas do atardecer do 12 de agosto a Lúa ocultará por completo o Sol sobre Lugo durante preto de minuto e medio: a primeira eclipse total visible na cidade desde 1905 e o último ata o 4 de outubro do ano 2480.
- Lugo é unha das só catro capitais españolas desde as que se verán todas as fases d a eclipse e unha das dúas únicas grandes cidades galegas dentro da banda de totalidade.
- O fenómeno astronómico será o eixo central dun ambicioso proxecto de divulgación científica, liderado polo astrónomo Manuel Andrade Baliño (USC/CITMAga), que levará a cabo un amplo programa de actividades divulgativas: conferencias, talleres, observacións públicas con telescopios solares, repartición de lentes homologadas, etc.
- Convocaranse 25 bolsas de inicio á investigación para que estudantes universitarios formen parte activa deste fito astronómico.
- A iniciativa conta co cofinanciamento da Fundación Española para a Ciencia e a Tecnoloxía (FECYT) do Ministerio de Ciencia, Innovación e Universidades. Tamén colaboran activamente a Vicepresidencia da Deputación de Lugo, o Concello de Lugo, Caixa Rural Galega e a Sociedade Española de Astronomía.
- A presentación oficial do proxecto, na que estarán presentes representantes das institucións implicadas, terá lugar o 12 de xuño ás 13.00 horas no Casa do Saber (Praza Pio XII, 3, Lugo).
Lugo, 11 de xuño de 2026.
O próximo 12 de agosto de 2026 a península ibérica vivirá un dos eventos astronómicos máis importantes do século: unha eclipse total de Sol.
Pola súa posición xeográfica, a súa climatoloxía e a súa contorna hist óricamonumental, a cidade de Lugo foi sinalada como un dos mellores destinos de toda Europa para contemplar este fenómeno na súa máxima plenitude.
Co obxectivo de maximizar o impacto científico, educativo e turístico desta cita histórica, púxose en march a un ambicioso programa de actividades baixo a dirección do Investigador Principal Manuel Andrade Baliño, coordinador da área de Astronomía e Astrofísica do Departamento de Matemática Aplicada da Universidade de Santiago de Compostela (USC) e investigador vinculado a CITMAga.
O proxecto conta co cofinanciamento da Fundación Española para a Ciencia e a Tecnoloxía (FECYT), dependente do Ministerio de Ciencia, Innovación e Universidades , o que avala a súa rigorosidade e interese social.
Tamén se sumaron a est a iniciativa a Vicepresidencia da Deputación de Lugo, o Concello de Lugo, Caixa Rural Galega e a Sociedade Española de Astronomía.
Ciencia ao alcance da cidadanía
O proxecto busca achegar a astronomía á poboación e garantir que a eclipse se poida desfrutar de forma segura.
A programación inclúe un ciclo de conferencias divulgativas, actividades educativas e o lanzamento dunha web con ampla información sobre o fenómeno astronómico e sobre as actividades previstas.
O momento central chegará a tarde do 12 d e agosto, cando a Lúa cubra por completo o disco solar, sumindo á cidade nunha espectacular penumbra diúrna.
Esa tarde terá lugar unha gran observación pública en dous singulares enclaves do centro da capital lucense: o monumental adarve da Muralla de Lugo (Patrimonio da Humanidade) e o emblemático Parque de Rosalía de Castro.
Durante a xornada despregarase unha infraestrutura especial que incluirá: • Observación con telescopios e prismáticos solares que permitirán visualizar diferentes fenómenos na superficie do Sol durante as fases parcial e total • Pantallas xigantes e dispositivos de proxección para seguir o avance das fases da eclipse en tempo real. • Repartición masiva de lentes homologadas gratuítas para previr riscos oculares entre os asistentes.
Un fito histórico para Galicia
"Non estamos ante un evento astronómico común; trátase dunha oportunidade científica e de dinamización cultural única na vida dunha comunidade", sinala o investigador Manuel Andrade Baliño.
Desde unha perspectiva tanto astronómica como cultural, Lugo perfílase como un dos mellores enclaves urbanos do mundo para observar a eclipse total, o que atraerá non só a veciños de toda Galicia, senón tamén a afeccionados ao astro turismo de todo o planeta.
Lanzamento oficial e presentación
O despregamento institucional arrincará de forma oficial o próximo 12 de xuño de 2026 ás 13.00 no lucense Casa do Saber , data elixida para o lanzamento do proxecto.
Ese día celebrarase un acto e presentación formal no que participarán representantes das principais institucións implicadas e no cal se debullarán os detalles técnicos e organizativos do proxecto, cuxo programa de actividades comezará a partir do 1 de xullo.
O acto de presen tación institucional contará coa participación de representantes das principais entidades colaboradoras e institucións implicadas no proxecto.
Intervirán Ana Cabana Iglesia, vicerreitora de Cultura, Lingua e Patrimonio da Universidade de Santiago de Compos tela (USC); Javier Roca Pardiñas, director científico (en funcións) do CITMAga; Olimpia López Rodríguez, subdelegada do Goberno en Lugo; Iria Castro Fernández, deputada da Área de Cultura, Patrimonio Histórico -Artístico e Normalización Lingüística da Vicep residencia da Deputación de Lugo; Elena Candia López, alcaldesa de Lugo; Jesús Méndez Álvarez Cedrón, director xeral de Caixa Rural Galega; e Manuel Andrade Baliño, responsable científico do proxecto e investigador da Área de Astronomía e Astrofísica da USC.
A súa presenza pon de manifesto o carácter colaborativo desta iniciativa e o compromiso das institucións participantes coa promoción da cultura científica, a divulgación do coñecemento e o aproveitamento dunha oportunidade única para situar Lugo como re ferente internacional na observación do eclipse total de Sol de 2026.
Impulso ao talento novo
25 bolsas de inicio á investigación e transferencia do coñecemento Un dos piares máis salientables desta iniciativa é a súa firme aposta en favor da implicación de mozos graduados en actividades científicas e de transferencia do coñecemento.
Así, o proxecto anunciou que o próximo 15 de xuño de 2026 abrirase a convocatoria para publicar 25 bolsas (bolsas) de inicio á investigación.
Estas bolsas están dirixidas es pecificamente a alumnos universitarios, brindándolles a oportunidade única de integrarse nun equipo científico de primeiro nivel e participar activamente nunha actividade divulgativa a gran escala.
Grazas ao respaldo institucional da FECYT e á estreita co laboración de entidades locais como o Concello de Lugo, a Vicepresidencia da Deputación de Lugo, o CITMAga, a Universidade de Santiago de Compostela, Caixa Rural Galega e a Sociedade Española de Astronomía, a cidade de Lugo consolídase na vangarda da divul gación científica, demostrando que a ciencia de primeiro nivel pode —e debe — compartirse directamente na rúa.
Coa conta atrás xa en marcha para o 12 de agosto, Lugo prepárase para quedar ás escuras baixo o sol, pero baixo os focos de miles de persoas con curiosidade e interese por desfrutar esta eclipse solar total á luz de coñecemento que nos brinda a ciencia sobre este fascinante fenómeno astronómico.